Depresja - objawy, przebieg, leczenie

Depresja u kobietyDepresja - objawy, przebieg, leczenie. Depresja potrafi zdezorganizować wszystkie dziedziny życia człowieka i jest realnym zagrożeniem zdrowia. Choć zaczyna się niewinnie, czasem prowadzi nawet do samobójstwa. Znana jest ludzkości od zarania dziejów. Cierpią na nią również liczne gatunki zwierząt z rozwiniętym kresomózgowiem.

Są to rzecz jasna nie tylko naczelne, ale także psy, koty, a nawet krowy i świnie, jednakże tylko u człowieka depresja przyjmuje tak wyraźne i skomplikowane formy.

Zaburzenia depresyjne to zespół objawów występujących w przebiegu chorób afektywnych.

Objawy depresji

Wyróżnia się cztery główne stopnie zaawansowania zaburzeń depresyjnych:

Epizody depresyjne łagodne i umiarkowane

Obejmują one okresowo (minimum dwa tygodnie) dominujące objawy, takie jak:

  • spowolnienie psychoruchowe
  • pogorszenie nastroju
  • nadmierne zmęczenie
  • zmniejszenie aktywności

Obserwuje się także utrzymujące się poczucie winy, myśli samobójcze, samookaleczenia, redukcję apetytu i zaburzenia snu. Występują naprzemiennie ze stanami przeciwnymi (manią) w chorobie afektywnej dwubiegunowej. Mogą stale powracać po cyklicznych okresach remisji (ustania objawów). Jest to mniej dotkliwa postać zaburzeń depresyjnych, gdyż funkcjonowanie społeczne, obserwowane w przebiegu, zazwyczaj nie jest silnie zakłócone.

Epizody depresji ciężkie

Trwają one znacznie dłużej (powyżej pięciu tygodni) i mają stanowczo dotkliwszy przebieg. Charakteryzują je nasilone objawy typowego epizodu depresyjnego, a także:

  • bóle głowy lub bóle migrenowe
  • problemy trawienne
  • osłabienie
  • bezsenność
  • hipersomnia (utrzymujące się uczucie senności przez niedobór snu)
  • poczucie bezsensu życia
  • utrzymująca się płaczliwość
  • brak możliwości uwolnienia się od poczucia winy i skrajnie przykrych myśli

Epizody depresji ciężkie z zaburzeniami psychotycznymi

Poza objawami ciężkiego epizodu, występują równolegle zaburzenia psychotyczne, takie jak:

  • urojenia prześladowcze, związane z poczuciem winy
  • halucynacje
  • idee nadwartościowe
  • występowanie dwóch sprzecznych, wykluczających się wzajemnie myśli jednocześnie

Epizody depresyjne mogą trwać tygodnie, miesiące, całe lata, a w niektórych przypadkach jest to nawet stały epizod do końca życia. Wszystko jest zależne od przyczyn depresji i dobranego leczenia terapeutycznego i/lub farmakologicznego.

Leczenie depresji

W powszechnej świadomości, osoba otwarcie mówiąca o swojej depresji wciąż funkcjonuje jako stereotypowy flegmatyk, łykający małe kapsułki "Prozacu" o różnych porach dnia.

Jaka jest więc prawda o leczeniu osób borykających się z depresją?

Psychiatra

To kolejny stereotyp, będący dziełem kultury popularnej, krzywdzi nie pacjentów, a psychiatrów. Bywają oni postrzegani jako dilerzy szczęścia w pigułkach. W rzeczywistości psychiatra wpierw musi zdecydować, czy pacjent ostatecznie wymaga leczenia farmakologicznego, terapeutycznego, czy też łączonego. Warunki i nastawienie pacjentów, a co nawet ważniejsze - ich rodzin, bywają różne. Leczenie wyłącznie farmakologiczne jest uzasadnione, gdy nie ma możliwości spotkań psychoterapeutycznych.

Depresja a psychoterapia

Jest to rozmaity zbiór metod wpływania na pacjenta, a w szczególności na jego sposób postrzegania świata i zniekształcone przez chorobę przekonania. Stosuje się ją jako główną linię obrony przed depresją reaktywną (będącą odpowiedzią organizmu na kryzys życiowy). Psychoterapia zazwyczaj polega na rozmowach towarzyszących wizycie u psychiatry lub psychologa (liczy się posiadany certyfikat psychoterapeuty). Psychoterapia może mieć na celu eliminację lub stłumienie dokuczliwych objawów zaburzeń psychicznych (psychoanalityczna) bądź skupia się na ogólnej poprawie funkcjonowania społecznego (poznawczo-behawioralna). Psychoterapeuta nie jest "przyjacielem za pieniądze", jednak tak często bywa postrzegany. Podczas sesji terapeutycznej pacjent uczy się rozwiązywać swoje problemy pragmatycznie, minimalizując przy tym szkody wywołane w życiu przez chorobę.

Leczenie farmakologiczne depresji

Leczenie depresji opornej na psychoterapię lub zagrażającej zdrowiu i życiu pacjenta (gdy występują silne tendencje samobójcze) powinno być wspierane przez leki przeciwdepresyjne (tymoleptyki). Istnieją liczne podziały grup tych leków, oparte na biochemicznej analizie mechanizmu leczenia, ich strukturze molekularnej lub zakresowi działania. Najczęściej stosowana grupa to selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (stosowany angielski akronim - SSRI). Nie wnikając w szczegóły - ich działanie opiera się na zwiększeniu stężenia serotoniny (zwanej "hormonem szczęścia") w połączeniach układu nerwowego. Jest ona jednym z najważniejszych, o ile nie najważniejszym neuroprzekaźnikiem ściśle związanym z mechanizmem depresji. Terapia farmakologiczna powinna trwać minimum dwa tygodnie, by zostało zaobserwowane działanie lecznicze.

Efekty większości najczęściej przepisywanych pacjentom specyfików obejmują:

  • obniżenie poziomu napięcia nerwowego i lęku
  • zwiększenie odporności na stres
  • odczuwalne zwiększenie napędu (energii witalnej, motywacji)
  • większą chęć do interakcji społecznych

Niestety, ta grupa leków u wielu osób prezentuje skutki uboczne przyjmowania. Można je wyeliminować przez zmianę specyfiku. Najczęstsze z nich to ból głowy, mdłości i bezsenność. Należy podkreślić, iż po pierwszym tygodniu przyjmowania mogą one zaniknąć w związku z zaakceptowaniem leku przez organizm.

Metody naturalne i alternatywne w leczeniu depresji

Jeśli mamy do czynienia z depresją łagodną lub umiarkowaną, zauważalną poprawę stanu psychicznego można zaobserwować nawet po kilku dniach usystematyzowanego wysiłku fizycznego. Sprawdzają się wszystkie popularne sporty, w tym: bieganie, pływanie, a także aerobik i jazda na rowerze. Równie skuteczny okazuje się stały kontakt ze zwierzętami domowymi. Podnoszą one na duchu i aktywizują każdego przygnębionego pacjenta. Warte uwagi jest również połączenie tych dwóch metod (na przykład bieganie z psem). Osoba cierpiąca na depresję powinna jak najczęściej przebywać w środowisku naturalnym. Przyroda koi nerwy, oferuje ciszę i wsłuchanie się w swój wewnętrzny głos. Pomaga w tym także medytacja, która wcale nie musi odbywać się według odgórnie ustalonych zasad. Jeśli nie chcemy zagłębiać się w filozofię otaczającą ten temat, nasza medytacja może równie dobrze polegać na próbach pozbycia się wszelkich myśli, oczywiście w najwygodniejszej dla naszego ciała pozycji (leżenie, siedzenie "po turecku"). Czasem warto także skonfrontować się ze swoimi marzeniami, wizualizować sobie je w wyobraźni. To zdecydowanie poprawi humor i zmotywuje pacjenta do podjęcia wysiłku w kierunku ich realizacji. Badania pokazują, iż w czołówce alternatywnych sposobów leczenia znajduje się także akupunktura. Wbrew powszechnej opinii, leczy nie tylko chroniczny ból, ale także napięcie nerwowe i zmęczenie związane z depresją. By organizm mógł wytworzyć odpowiednie ilości serotoniny, musimy dostarczyć mu prekursory tej substancji. Jesteśmy w końcu tym, co jemy. Dieta zwalczająca depresję powinna opierać się na pokarmach dostarczających tryptofan (głównie drób, jaja, ryby, orzechy oraz ser i inne przetwory mleczne), witaminy z grupy B (ryż, warzywa strączkowe, jaja i orzechy) oraz magnez (kakao, nasiona słonecznika i kasze). Przygnębione osoby często zaniedbują właściwy dobór pokarmu. Powrót do zbilansowanej diety, opartej na piramidzie zdrowego żywienia znacznie pomoże w leczeniu depresji.

Ocena: 5.0

Komentarze