Depresja poporodowa - predyspozycje, objawy, wpływ na dziecko, leczenie

Depresja poporodowaNarodziny dziecka to cudowny, radosny czas w życiu każdej pary, zwłaszcza jest to wzniosły moment dla kobiety, która staje się matką, pełni najważniejszą rolę w swoim życiu i zmierza się z nowymi obowiązkami i zadaniami. Zdarza się jej śmiać i płakać, co jest zupełnie naturalne. Co jednak, gdy łzy młodej matki nie wynikają z radości ale ze… smutku, który przeradza się w depresję? Mowa wtedy o depresji poporodowej, która dotyka około 1/5 młodych mam. Czym jest, skąd się bierze i czy można się przed nią ustrzec?

O depresji poporodowej: depresja a baby blues

Po urodzeniu dziecka nastrój kobiety gwałtownie się zmienia: z jednej strony cieszy się ona niemiernie z narodzin córki czy syna, z drugiej natłok nowych obowiązków może powodować lęk, a nawet frustrację. Często jednak huśtawka emocjonalna nie jest podyktowana jedynie samopoczuciem młodej mamy ale… zaburzeniami hormonalnymi, co skutkuje pojawianiem się zaburzeń nastroju, w tym depresji poporodowej. Nie mylmy jej jednak z baby blues: to nic innego, jak niepokój, czy młoda mama sprosta nowej roli i podoła obowiązkom opieki nad dzieckiem. Baby blues dotyka nawet do 80% kobiet i kończy się zwykle po około 6-8 tygodniach po porodzie. Nie jest również tożsamy z utratą kontaktu z noworodkiem, podczas gdy w przypadku depresji matki nie cieszy obcowanie z maluszkiem. Depresja może mieć więc negatywne skutki zarówno dla niej, jak i nowonarodzonego dziecka, w tym niekorzystnie odbija się na relacji matka-dziecko, jak również rzutuje na rozwój pociechy. Pamiętajmy również o tym, że depresja nie musi pojawić się  zaraz po urodzeniu dziecka. Możemy o niej mówić nawet po roku po porodzie.

Wpływ depresji matki na dziecko

Jak depresja poporodowa wpływa na dziecko? Przede wszystkim zaburza wytworzenie się prawidłowej relacji z matką: ten najważniejszy obiekt jest niejako poza zasięgiem dziecka, maluszek nie ma szans na poznanie jej zapachu, głosu, na spędzanie z nią jak największej ilości czasu. Depresja obija się echem w późniejszym życiu dziecka, w tym wpływa na jego rozwój fizyczny oraz emocjonalny. Dzieci matek depresyjnych mają wyższy poziom lęku, trudniej budują relacje interpersonalne oraz mają większą skłonność do zaburzeń nastroju, w tym właśnie depresji.

Przyczyny i objawy depresji poporodowej i predyspozycje do jej występowania

W organizmie kobiety krótko po porodzie ma miejsce prawdziwa burza hormonalna: wahają się poziomy hormonów płciowych, prolaktyny, odpowiedzialnej na produkcję mleka oraz hormonów tarczycy i nadnerczy: w niektórych przypadkach spowodować mogą one właśnie depresję poporodową. Przyjmuje się również, że bardziej narażone na występowanie depresji poporodowej są perfekcjonistki, panie trudno adaptujące się do zmian, kobiety, które przeżywają wiele stresów w czasie ciąży, mają ciężki poród lub młodo zostały matkami.

Objawy depresji poporodowej

Głównym objawem depresji poporodowej jest obniżenie nastroju, młoda mama jest smutna, przygnębiona, drażliwa, płaczliwa, bardzo zmęczona, nie czuje potrzeby kontaktu z dzieckiem, nie jest zainteresowana nim oraz czynnościami pielęgnacyjnymi. Ponadto, mamy w depresji cierpią na brak apetytu oraz zaburzenia snu. Jeśli opisane wyżej objawy nie mijają w ciągu kilkunastu dni lub pojawiają się kilka miesięcy po porodzie, gdy wcześniej mama zachowywała się inaczej, warto kontaktować się ze specjalistą. Ustali on, czy zmiana zachowania może być początkiem depresji poporodowej i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Jak leczyć depresję poporodową?

Depresja poporodowa nie minie sama, wymaga odpowiedniego leczenia oraz kontaktu ze specjalistą, w tym psychologiem czy psychiatrą. Nieodłącznym elementem terapii jest leczenie farmakologiczne, specjalista zapisuje leki bezpieczne dla matek karmiących lub zaleca rezygnację z karmienia piersią. Uzupełnieniem są spotkania z psychologiem.

Jak ustrzec się przed depresją poporodową?

Jak widać, nawet tak radosny moment jak urodzenie dziecka może oznaczać dla kobiety zmaganie się z depresją, związaną z przyjmowaniem nowych ról i obowiązków. Czy istnieje jakiś sposób aby ustrzec się depresji poporodowej? Nie ma lekarstwa idealnego ale możliwe jest wyeliminowanie czynników ryzyka. Oto pięć zasad, jakimi powinna się kierować każda przyszła i młoda mama:

  1. Nie odchudzaj się w czasie ciąży ani krótko po urodzeniu dziecka - gwałtowne spadki poziomu cukru we krwi w połączeniu z huśtawką hormonalną przyczyniają się do zaburzeń nastroju.
  2. Dbaj o siebie zarówno w czasie ciąży, jak i po porodzie: znajdź czas na małe zakupy, nałożenie odżywczego balsamu czy pomalowanie paznokci. Bez względu na to, czy jesteś przyszłą czy młodą mamą: jesteś piękna!
  3. Spędzaj czas z ukochanym, również sam na sam. Wykorzystujcie wolne chwile na spacery, rozmowy, przytulanie: wydziela się wtedy serotonina - hormon szczęścia.
  4. Korzystaj z wsparcia najbliższych, jeśli Twoja mama chce i może zająć się dzieckiem, pozwól jej na to. Korzystaj z zadeklarowanej pomocy siostry, teściowej, męża, nie jesteś sama, a musisz mieć czas na odpoczynek i sen.
  5. Masz prawo do błędów i uczysz się na nich! Pamiętaj, nie musisz być idealną mamą, żeby być najlepszą mamą na świecie. A miłość Twojego dziecka jest najlepszym tego dowodem.

Nie zapominamy także o wsparciu najbliższych, w tym ojca dziecka. Jego rola powinna obejmować zarówno wsparcie ukochanej, jak i pomoc w opiece nad dzieckiem, a nawet przejecie większości obowiązków w trakcie leczenia. Warto skorzystać też z pomocy dziadków, rodzeństwa czy wynająć kogoś do pomocy nad maleństwem do czasu, gdy mama upora się z depresją i w pełni sił będzie czerpała radość z opieki nad maluszkiem.

Komentarze