Seksizm, czyli dyskryminacja ze względu na płeć

SeksizmZ czym kojarzy się nam seksizm? Zapewne z poglądem, że mężczyźni są lepsi od kobiet i płci pięknej nie należą się takie same prawa. Dziś seksizm pojmowany jest nieco szerzej i oznacza dyskryminację ze względu na płeć, zarówno deprecjonowanie kobiet, jak i mężczyzn. Odpowiedzią na niego jest gender, termin, który w ostatnim czasie znacznie zyskał na popularności.

Seksizm kiedyś - geneza zjawiska

Seksizm jako termin społeczny po raz pierwszy pojawił się w roku 1960 w odniesieniu do kobiet, jako analogia do popularnego wówczas rasizmu. Sądzono bowiem, że problem dyskryminowania ze względu na płeć jest podobny do dyskryminacji rasowej. W latach 60-tych i później cierpiały głównie panie, które uskarżały się na trudności w dostępie do pracy oraz molestowanie w przypadku niestosownego według mężczyzn ubioru. Lata mijały, sytuacja zmieniała się ale nie do końca. Można powiedzieć, że problem seksizmu nie zniknął, a ewoluował i dziś przedstawia się nieco inaczej.

Seksizm dziś - temat wciąż na topie

Choć wielu z nas wydawać by się mogło, że temat seksizmu w czasach równouprawnienia odszedł w zapomnienie: nic bardziej mylnego! Seksizm wciąż jest na topie ale w nieco zmienionej wersji, a dokładniej: jako pojecie określające dyskryminację płci, nie tylko kobiet.

Seksualne dyskryminowanie kobiet

Dyskryminacja kobiet, czyli podstawowe znaczenie seksizmu, oznacza traktowanie płci żeńskiej jako gorszą od mężczyzn z różnych względów. Podłożem dyskryminacji może być mniejsza siła fizyczna, częstsze pozostawanie bez pracy zarobkowej (choćby ze względu na konieczność wychowywania dzieci) i wiele innych. Postawa seksistowska przyczyniła się do powstania wielu negatywnych zjawisk, których ofiarami są kobiety. Mowa tu oczywiście o molestowaniu seksualnym.

Seksualne dyskryminowanie mężczyzn

Czy mężczyźni również mogą być i są dyskryminowani ze względu na płeć? Owszem ale w dużo mniejszym stopniu niż panie. Przykładem seksizmu wycelowanego w stronę mężczyzn są zwłaszcza wyroki sądów, które prawo do opieki na dzieckiem po rozwodzie przyznają matce oraz ograniczają nawet ojcom możliwość kontaktowania się z pociechami, przyznając im widzenia jedynie w czasie weekendów czy świąt.

Seksizm językowy

Postawę dyskryminacyjną obserwujemy również w języku, czyli formie komunikowania się. Seksizm językowy jest odmianą seksizmu, polegającą na dyskryminowaniu jednej z płci poprzez używanie konkretnych form i zwrotów. Dla przykładu, dyskryminowanie kobiet odbywało się i odbywa nadal w wielu przypadkach poprzez stosowanie form, które jednoznacznie określają, czy jest ona wolna czy zamężna. Zwracając się do kobiety wolnej, niebędącej w związku małżeńskim, używano i w wielu miejscach używa się nadal, zwrotu: panna. Jeśli zaś kobieta wyszła za mąż, zwracamy się do niej: pani. W przypadku płci męskiej, bez względu na to, czy jest żonaty czy też nie, mówimy: pan.

Podobnie kwestia ma się w przypadku zawodów. Istnieje wiele profesji w rodzaju męskim, które wykonywane są przez kobiety, a nie posiadają żeńskich odpowiedników. Przykładami są między innymi architekt, psycholog oraz oczywiście stanowiska kierownicze, w tym prezes czy naczelnik. Podobną sytuację odnotowujemy w przypadku nazw zajmowanych przez organy wykonawcze kraju czy obszarów administracyjnych, w tym prezydent, burmistrz, wójt czy sołtys. Zauważamy oczywiście pewne formy seksizmu językowego wobec mężczyzn, przykładem może być stanowisko sekretarki, przedszkolanki, położonej lub pielęgniarki.

Jak społeczeństwo radzi sobie z seksizmem językowym? Sposobów jest wiele. Jednym z nich jest zastępowanie form seksistowskich firmami neutralnymi, na przykład stosowanie wobec kobiet (obojętnie czy zamężnych czy nie) formy pani. Można również tworzyć żeńskie odpowiedniki męskich form czy odwrotnie. I tak właśnie powstały takie nazwy jak psycholożka czy położnik.

Chyba nie jest aż tak źle

Wielu mężczyzn oburza się, gdy kobiety próbują walczyć z seksizmem. Ich dotyka on w mniejszym stopniu i nie zawsze dostrzegają to, o czym mówi płeć żeńska. Czy kobiety mają rację, że seksizm aż tak bardzo ich boli i wymagana jest walka z nim? Jedni uważają, że kobiety są przewrażliwione, ponieważ mają praktycznie nieograniczony dostęp do różnorodnych stanowisk pracy, również tych, które nie posiadają żeńskiego odpowiednika nazwy, a każdy przypadek molestowania jest surowo karany. Z drugiej jednak strony problem wciąż istnieje, wielu mężczyzn ma trudność z zaakceptowaniem tego, że ich szefem jest kobieta, obawia się, widząc panią za kierownicą autobusu lub oburza się, gdy kobieta jest ubrana w zbyt krótką kreację. Poza tym, seksizm pojawia się także w przypadku płci męskiej. Niezbędne jest znalezienie metody walki z nierównością płciową. Społeczeństwo już sobie z tym poradziło.

Gender odpowiedzią na seksizm

Odpowiedzią na seksizm jest gender, czyli pogląd, że płcie są równe i należy je traktować tak samo. Idea ta nie zaprzecza jednocześnie różnicom między kobietami i mężczyznami. Ruch gender wzbudza kontrowersje, aczkolwiek jego zadaniem jest szeroko pojęta walka z dyskryminacją i propagowanie równości.

Ocena: 5.0

Komentarze